404 | Medya Ermenek Medya Ermenek Sağ Reklam Alanı
Sol Reklam Alanı
Facebookta Paylaş

SBİDE BİR PİSKOPOSLUK MERKEZİ İDİ


İlk Hristiyanlar ve Roma devrinde Sbide


Rahmetli babama (Ali Özbek) köyün geçmişi hakkında sorduğumda “Oğlum burada çok eskiden Derebeyler hükmünü sürer, tebaasındaki halka da eziyet etmekten geri kalmazlarmış.
Hıristiyanlık yeni yayılırken buralara da Hıristiyanlığı yaymak için tüm gelen o papazlar gelirmiş. Hıristiyanlığı anlatır sonra giderlermiş. O zamanlarda gizli gizli ibadet eden Hıristiyanlar kayalara kiliseler yapmışlar. Çobansuyu’ndaki arılığın olduğu yer bir kilise imiş. Yine Taşkisle de bir kilise imiş." derdi.
Evet, babamın bahsettiği bu yerler birer kilise kalıntısı ve çocukluğumda bu kalıntılar baktığımızda taş yüzeylerde Meryem ana ve İsa figüleri renkli olarak çizilmiş resimlerini görürdük. Sonralarda hepsi parçalanmıştır.
Yine Yukarı Çağlar’dan yetişmiş emekli İmam-Hatip Hocamızla bir sohbetimde Hisar Kalesinin hemen ön kısmında bulunan ve bugün çok büyük kayalarla yapılmış duvar kalıntılarının olduğu yerin devasa bir kilise ve piskoposluk merkezi olduğunu anlatmıştı. Bugüne kadar bu kalıntı üzerinde hiçbir araştırma yapılmamıştır.
Arif Çıkrıkcı’dan dinlediğim bir anı bir başka detayı ortaya koyuyordu. Yukarıda yazmış olduğum kalıntının bahsederken Çıkrıkcı şunları söyledi: “Büyük taşlarla örülmüş duvarların hemen yanında 1960’lı yılarda odun için pinar ağacının kökünü söküyordum. Kök sökerken bir mezara rastladım. Mezarı kazdım. Mezarda kullanılan saptırma tahtaları ardıç ağacından yapılmış ve aynı bizim inancımız üzere ceset mezar içinde sağ tarafına dönük ve kıble yönünde olduğunu gördüm. Mezar ağacı olarak kullanılan ardıçların dış yüzeylerinde hafif bir çürüme mevcut, daha sapasağlamlardı. Bu tahtanın altında yatan insan iskeletini gördükten sonra ‘Bu bir Müslüman mezarı’ düşüncesi ile hemen mezarı kapattım. Burada Müslümanın ne işi var dedim.”
Konuşmamızda bende şunları söyledim: Birincisi Müslüman Türkler buralara ilk geldiklerinde buradaki önceki yaşayanlarla bir çatışmada şehit düşen bir insan olabilir. İkincisi buralarda yaşayan ilk Hristiyanlar da hak din üzerine amel etmiş insanlardan oluşuyordu. Ta ki Hristiyanlık dini bozuluncaya kadar. Belki de onlar da bizim inancımıza yakın bir şekilde defin işlerini yapıyorlardı. Bunun iki seçenekten biri olabileceğini ancak bu piskoposluk çevresinde yapılacak bir kazıyla ortaya konulabileceğini söyledim. Arif Çıkrıkcı’da bu fikirlerin gayet yerinde olabileceğini onaylamıştı.
“Tarsus'ta yaşamış Hristiyanlığın öncülerinden Barnabas, M.S. 41 yılında Hristiyanlığı yaymak için Anadolu’da çeşitli yolculuklar yapmışlardır. Bu azizlerin gezileri sırasında konakladıkları hemen her yerde anılarına tapınaklar yapılmıştır. Fakat o tarihte Hristiyanlık henüz resmi din olmadığından ve ibadet gizli olduğundan tapınakların da gözden uzak ve ulaşımı güç yerlerde olması tercih edilmiştir.” (1)
 “Hz İsa'nın peygamberliğiyle beraber taşlık Kilikya denen bugünkü Taşeli bölgesi Havarilerin uğrak yeri olmaya başladı. Zira burayı yöneten Roma imparatorluğu, 1. derecede tebligata muhatap bir konumdaydı. Ama şımarık saray tayfası imanda zorlanıyor, zayıflar ve fakirler ise her peygamberde olduğu gibi ilk önce iman ediyorlardı.
Bugün bölgemizde görülen tüm yer üstü ve yer altı eserleri MS 395'te yıkılan ve yerini Bizans’a bırakan Romalılar zamanında ki Hristiyanların eserleridir.
Bu çağda yöredeki yerli halk ağır baskılar altında ezilmiş; yeni tebliğ edilen hak din olan Hristiyanlık anlayışını Roma yönetiminin her türlü baskıcı yasağına rağmen benimsemiştir.
Hristiyanlığın ilk yıllarında İsa'nın on iki Havarisinden Aziz Barnabas birkaç arkadaşıyla bölgemize uğramış ve belli yerlerde müminlere talimlerde bulunmuşlardır.
Azizler, Konya'da bulunan Sille ve Gökyurt/Kilistra'ya uğradıktan sonra Karaman'ın yani bizim Aladağ dediğimiz Akçaalan Köyünde bulunan Philedelphia’ ya gelmişler buradan da önce Yukarı Çağlar’a (Sbide), ardından da Güneyyurt Tolbunar/Gavurinindeki ve Kuşakpınar/Alaca in şapelindeki müminlerle sohbet etmişlerdir.
Bu konuda İncil’in Resullerin İşleri bölümünün 13. Babından itibaren aşağıda ki ibareler yer almaktadır;
“Barnabas Seul ile beraber Ruhulkudüs tarafından görevlendirildikten sonra Silifke’ye geldiler. Buradan Kıbrıs’a yelken açtılar. Barnabas Pavlusla beraber Antalya’ya geldi. Vardıkları her yerde Yahudilerin eziyetleriyle karşılaşıyorlardı. Barnabas ile Pavlus Sipidya üzerinden Konya’ya geldiler. Konya’da ki havrada Yahudilerden ve yerlilerden büyük bir kalabalık iman etti. Konya halkı ikiye bölündü. İman etmeyenler Havarileri kaçmaya zorladılar.
Barnabas ve Pavlus Kilistra/Gökyurt’a vardılar. Buradan Likaonya / Karaman’ın Listra / Yollarbaşı ve Derbe (Kerti Höyük-Ekinözü köyü-Karaman) kentlerine ulaştılar. Vardıkları her yerde müminlerin imanını pekiştiriyorlardı. İki Havari Likaonya’dan( Karaman) Kilikya’ya yola çıktılar, Yahudilerden bir gurup peşlerinden hiç ayrılmıyor ve “Sakın bu delilere inanmayın” diyorlardı.
Philadelphia (Karaman/Akçaalan köyü) ve Gavurini / Tolbunar (Güneyyurt) da bulunan müminlere takviye için günlerce vazettiler. Sbide’ye (Yukarı Çağlar) geldiklerinde çevrede ki kentçiklerden imanlılar, büyük bir kalabalık oluşturdular ve hazırladıkları boğaları vb. kurban etmek istediler. Barnabas ve Pavlus elbiselerini yırtarak halkın arasına atılıp karşı çıkarak “Kurban ancak Allah’a olur!” diye mani oldular.
İzor (Bozkır) ile Germanapolis (Ermenek) arasında bulunan 10 kadar kentçikte ki (Kuşakpınar/Alaca in, Gödekurum / inziva yerleri ve benzeri birçok) şapellerde ve Kaya kiliselerde iman edenlerin itikadını takviye için bulundular. Konya’dan gelen takipçi Yahudilerin baskısıyla buradan da ayrılarak Pisidya (Seydişehir/Göller bölgesi) üzerinden Pamfilya’ya geçtiler. Pergada sözü söyledikten sonra Antalya’ya indiler. Barnabas buradan Kıbrıs’a, Pavlus ise Antakya’ya açıldı.”
Tüm Türkiye'de olduğu gibi Taşeli yöresinde de kayalara oyulan binlerce in ve mezar vardır. Güneyyurt ve Ermenek civarında da her kayada mutlaka görülür bu tür yapılar. Ermenek’ten başlayarak kuzeyi adeta kuşatarak Güneyyurt, Yukarı Çağlar, Katranlı, Başyayla, Sarıveliler ve ötesine dolanıp giden kaya silsilelerinde antik çağın bu el yapımı eserlere rastlamak mümkündür. Bu mağaralar ve kaya mezarları genellikle Hititler ve Asurlar tarafından yapılmakla beraber İsa'nın doğumundan sonraki dönemlerde bu peygamberin a.s. tebligatına iman eden müminler tarafından eğitim, ibadet ve barınma için kullanılmışlardır. Güneyyurt'ta örnekleri Gödekorum ve Kuşakpınar'da görülen bu eserler, kayalara yaslanmış olmaları bakımından zalimlerden korunmak içinde bir nevi doğal kale işlevi görmüşlerdir.” (2)
 “Karaman Çevresinde Roma Çağı’nın önemli Şehir ve Piskopuslukları şunlardır: Derbe, Barata, Laranda, İlistra, Melouos, Adrasos, Philadelpheia, Sbide, Domitipolis, Germanicopolis, Dalisandes, Eirenopolis, Neopolis, Lauzados, Zennopolis.” (3)
Bu alıntıdan da anlaşıldığına göre Sbide bir Piskoposluk merkezi idi. Sbide özellikle Zeno’nun Taşlık Kilikya  olarak adlandırılan Taşeli yöresine 474de gelmesi ikamet olarak da Sbide’yi kullanması, beraberinde getirdiği Roma hazinesi ile Sbide’ye önemli yatırımlar yapması buranın güçlenmesine ve bir piskoposluk merkezi haline gelmesine büyük etkisi olmuştur.
Sbide Antik Kentinin kuzeyinde bulunan kilise kalıntısında bugüne kadar hiçbir araştırma ve inceleme yapılmamıştır. Kilisenin piskoposluk merkezi olduğu aşikârdır. Diğer yandan Çobansuyu Kaya Kilisesi, Taşkisle ise kaya üzerine oyunmuş kiliselerdir.
Sonuç olarak Barnabas’ın yöreye gelip gidişinden sonra Hıristiyanlık yörede güçlenmiş ve Zeno’nun Sbide’de 20 ay ikamet etmesiyle Sbide’nin piskoposluk merkezi daha da büyük bir hale gelmiştir.
25.04.2017
Durmuş Ali ÖZBEK
durmusaliozbek@hotmail.com
(1)https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=1649846778661626&id=1621914451454859
(2) https://tr.wikipedia.org/wiki/G%C3%BCneyyurt,_Ermenek
(3) http://www.darsane.com/showthread.php?2857-%C4%B0slamiyet-%C3%96ncesi-Karaman, http://www.karamankaradag.com/tarih-oncesi-karaman/hellenistik-cag/, http://defineisareti.com/forums/topic/74/karaman-tarihcesi,
http://www.karamankaradag.com/tarih-oncesi-karaman/hellenistik-cag/
http://defineisareti.com/forums/topic/74/karaman-tarihcesi


















Medya Ermenek Haber Sitesindeyayınlanan makaleleriniçeriği hakkında mali, hukuki, cezai, idari sorumluluğu makalesi yayınlanan yazara aittir.Yayınlanan makale karşılığında yazarlara telif ücreti ödenmez. Yazarlar bunu peşinen kabul etmiş sayılırlar.

Hiç yorum yok:

Yorum Kuralları
Yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret, küfür, aşağılayıcı, küçük düşürücü, pornografik,
ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici,
yorumların her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluğu yorumcuya aittir.

Düzenleme | Copyright © 2013-2018 | MedER |Medya Ermenek
BİZE ULAŞIN