M|E Medya Ermenek Medya Ermenek
...
Facebookta Paylaş

SUSAKLI’DAN MISIRLI MEHMET AĞANIN OĞLU MUSTAFA'NIN İDAMI

-Alıntı Resim Temsilidir.-


Kurtuluş Savaşında Ermenek’te Yaşananlar 1920
15. bölüm
Sene 1338 / 1920 tarihinde kıdemli Yüzbaşı Mustafa Kamil Efendi namında şube memuru gelmişti. Bu zat Arabistan’da bulunmuş Arap makamı üzere güzel Kuran-ı kerim tilavet eder ve biraz Kur’an’ın manasına aşina olup cumalarda camilerde Kur’an okurdu.
Fakat işrete müptela imiş. Ekseri vaktini sarhoşlukla bulunup kendi tarikat-ı mevleviye mensupmuş. Ve biraz da evhamlı olduğundan intizamsız bir adamdı.  Asker sevkine birbirini müteakip emirler verilmekte olduğu sırada bu şubede 65 kişiden oluşan destek süvari bölüğü namıyla atı ve elbisesi neferlere ait süvari askeri teşkiline dair emir saldı.
Ermenek dışına, askere sevk olunmamak bahanesi ile birer hayvan alarak çoğu kişi bu birliğe yazıldılar.
Mezkûr süvariler köylerden asker toplamak ve Karaman’a sevk kılınan askerleri muhafazasıyla Karaman’a giderler vazife görürler 22 lira maaş dahi askeri sandığından alırlar.
Kaymakam İbrahim Fehmi Bey destek askerinden ve jandarma erlerinden 30 - 40 kadar süvari piyade askerle Başdere Nahiyesine gitmişti. Aslan Mehmet’in arkadaşları arasından firarda bulunanlardan 6 -7 ve Sarıveliler’de kalan eşkıyayı ve asker bakayalarını toplayıp 150 kişi kadar bekaya kaçağı getirdi.
Asilere iştirak edenlerle cinayetle mahkum ve sanık olanlardan başkasını içtima eden askerlerle askere sevk ettiler. 1316 / 1899 tevellütlülerin ilk muayene emri gelip icra edildi.
Kasım ayında Yunan askerleriyle (…) nam yerde Osmanlı kuvve-i milliye askeri giriştiği savaşta Yunan ordusunun perişan olup firar ettiği ve bu muharebedeki kazanılan zafer Avrupa’da itilaf devletlerinde epeyce etki bıraktığı telgraflarıyla gazetelerde yazdılar.
Şubat başlarında Londra’da barış konferansı olacağını ve Ankara hükümet-i milliyeden murahhas istenildiği haberi geldi. Bu konferansa İstanbul hükümetinden sadrazam Tevfik Paşa ve Osman Nizami Paşa ile Ankara hükümetinden Bekir Sami Bey başkanlığında ceman 8 kişi gittiklerini telgraf havadisinden öğrendik.
Londra’da toplanan kongre Osmanlı murahhaslarının isteklerini kabul etmeyeceklerinden geriye döndüklerini telgrafla yazdılar.
Bu aralıkta Adana’nın Fransızlardan tahliye edileceğini ve edildiğini Rumi takvimle on beş Martta telgrafla müjdelediler.
 Birkaç gün sonra bu haberin doğru olmadığı anlaşıldı ve Adana ve havalisinin halen Fransızların işgalinde bulunduğu ortaya çıktı.
İzmir’den Yunanın çıkmadığı gibi Bursa taraflarında da Yunanlıların Osmanlı İslam askerleriyle çarpışmakta olduğu ajans haberlerine yansıdı.
Askerlik şubesi olmayan Anamur ve Mut kazalarına da birer şube memuru tayin edilerek her şubede destek süvari bölüğü oluşturulup şubeler doğrudan doğruya Karamana asker sevkiyatına devam etmekte.
Şu halde yeniden bir dünya harbi hazırlığı anlaşılıyor, külliyetli sevkiyat olmakta, İstanbul yolu kapalı, deniz iskelelerine vapurlar şeker, kahve vesaire ticari mal çıkmakta ise de rayiçleri eski fiyattan aşağı düşmüyor.
Evrak takdimi ile mecidiye elli lira, altın beş yüz, iskelelerde altın lira 520 – 30’a kadar imiş ki hariçten gelen ticari mal bedeline lira alırlar imiş. Altının bazılarının fiyatı indirimli olmakta ise de elbiselik yün kumaş, lamba camı, fincan gibi şeyler iskelelere çıkmadığından bulunmuyor ve 15 - 20 paralık lamba camı 40 - 50 kuruşa, bir kuruşluk fincan 25 - 30 kuruşa satılıyor. Kazamızda ticaret erbabı gidip mal getirmeğe cesaret edemediklerinden Ermenek’te alışveriş durgun idi.                               
Sulh kongresinde murahhaslarımızın geri dönüş gününden sonra sevkiyat emri çıkarılıp şifreli telgrafla destek süvari askerlerini istedikleri ve 29 Martta bir kısmı sevk edildi, kalan kısmı da bir gün sonra sevk edildi.
Afyonkarahisar’ın doğusuna doğru yani Konya’ya doğru düşmanın ilerlediklerini ve devam eden muharebede İslam askeri muvaffakiyet kazanıp 3000 kadar düşmandan esir alındığını ve Afyonkarahisar’ı geçerek düşmanın çekilmekte olduğunu telgraflar resmi ve ajans haber verince Ermenek’çe sevinç şenliği ve dualar edilmişti. Fakat aldı dedikleri esirlerin doğru olmadığı da sonradan anlaşılmıştı.
Ermenek’ten sevk olunan destek süvarisinden 30 nefer firar etmiş avdetlerinde Beyşehir civarında derdest edilmişler. Konya’ya nakil olunmuşlar, orada divan-ı örfide mahkemeleri icra edilmiş yargılanma sonucunda kaçan erlerden Mısırlı Mehmet Ağanın oğlu Mustafa’ya idam diğerlerine 4 ay hapis ve 80 değnek ceza verildiği haberi alındı.
O sırada ramazan bayramı idi merhum Mustafa’nın idam meselesi (Dipnot: Mısırlı Mehmet Ağa Susaklı mahallesinden (…) Ahmet ustanın oğlu kendisi bir çok defa Mısır da bulunduğundan Mısırlı adı verilmiş. Kendisi 75-80 yaşında, familyası keza, bir tane oğlu idi evli olup iki tane yetimi bulunduğu cihetle herkes merhumun idam olunduğuna teessüf edip acıdılar.)
Bütün kasaba ahalisine bir üzüntü ve keder bıraktı. Hükmün tebellüğünden sonra Ankara’ca tasdik edilişiyle merhumu kurşuna dizmişler. Diğerlerini seksener değnek vurup cephelere sevk eyledikleri anlaşıldı.
Evvelce memleketlerine izin verilen ihtiyat subaylarını da istediler, onlar da sevk olundular. 1316 / 1898 doğumlular muayene edilerek sevk edilmekte 1316 doğumlulara kadar silah altına davet edilip sevk olunmakta ise de bir taraftan cephelerden kimisi silahları ve cephanesi ile ve kimisi silahsız firar ediyorlar.
Köylerde asker kaçaklarını takip ve teslim olunanları sevk, olmayanların ebeveyn ve akraba ve yakınları sıkıştırılıyor ve Ankara’ya divan-ı harbe sevk etmeğe zorlanıyorlar ise de yine firarların önü alınamıyor, firar etmekten geri durmuyorlardı.
Askeri nakliye araçları için her şubeden hayvan talep olunuyordu. Ermenek’çe 35 - 40 kadar hayvan satın alınarak hayvanların bedel paraları sonra verileceği gelen telgraf emirlerinden anlaşıldığı cihetle hayvan sahiplerini mağdur olmaktan korumak üzere bedelinin yarısı yardım olarak halktan toplanıp verilmesini memleketin eşrafı uygun görünce 4000 lira kadar bir meblağ tevzi ve tedarik edilip hayvan bedellerinin yarıları bununla ödendi.
Diğer kaza şubelerince halktan elde edebilecekleri hayvanları jandarmalar vasıtasıyla toplatılıp parasına bir senet ilmühaberi veriliyor.
Harman zamanı bulunduğu için harmanlardan düven süren beygir, kısrak tutulup nakliye işine yarayanlarını alıyorlar her şubeye 100 – 150’ye kadar satın aldırdılar.
Ermenek’çe evvelce birkaç defa hayvan satın alması yapıldığı ve çoğu teberru edildiğinden Ermenek hissesine 35 - 40 hayvan isabet etmişti.
(DEVAMI VAR)
Kaynak: Remzi ve Mehmet Tüzün’ün babaları Ermenekli Hüseyin Ağanın (Tüzün) tuttuğu notlar.
Belgeler: Osmanlıca olarak Dr. Alaeddin Atalık’ın babası merhum Vacit Atalık
Sadeleştiren: ا ب ج ile ABC arasında köprü, Arşiv uzmanı – Gazeteci - Yazar: Mükremin Kızılca


YAZARLAR SAYFASINA ==>>>
Medya Ermenek Haber Sitesindeyayınlanan makaleleriniçeriği hakkında mali, hukuki, cezai, idari sorumluluğu makalesi yayınlanan yazara aittir.Yayınlanan makale karşılığında yazarlara telif ücreti ödenmez. Yazarlar bunu peşinen kabul etmiş sayılırlar.

1 yorum:

  1. ahmet yüksel

    Aslan Mehmet ve adamlarının,Keben dibindeki olayında dedem ölmüş bu gün musalla mezarlığında yatmaktadır. Bu kötü olayı babası ölen ve bizzat olayları Keben dibindeki bir akraba evinden izleyen rahmetli annem ( anam ) tarafından çok dinlemiştim hem anama hem rahmetli olan Ahmet ismindeki dedem ve diğer direniş sırasında ölenlere Cumhuriyet adına bir kez daha Allah rahmet eylesin diyorum.

    YanıtlayınSil

Yorum Kuralları
Yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret, küfür, aşağılayıcı, küçük düşürücü, pornografik,
ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici,
yorumların her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluğu yorumcuya aittir.
İsimsiz yazılan yorumlar bir saat içinde sistem tarafından otomatik olarak silinir.

Düzenleme | Copyright © 2013-2020 | MedER |Medya Ermenek
BİZE ULAŞIN
ghs.google.com
ghs.google.com